Je hebt mij niet gered. Je hield alleen het licht vast.

Hoe veiligheid de basis werd voor echte heling tijdens een retreat voor alleengeboren tweelingen

Na afloop van een retreat ontvang ik regelmatig een appje of een e-mail en soms een kaartje. Ieder geschreven woord is waardevol, omdat ik op die manier een klein inkijkje krijg in wat iemand meeneemt naar huis. Maar heel soms ontvang ik iets wat me stil maakt.

Onlangs kreeg ik ouderwets per post een persoonlijke brief van iemand die een individuele retreat bij ons volgde op Les Isles des Rêves. Een brief die ik ondertussen al meerdere keren heb gelezen. Omdat hij zo treffend beschrijft wat er kan gebeuren wanneer iemand zich eindelijk veilig genoeg voelt om zichzelf te laten zien. Met haar toestemming deel ik in dit blog delen uit deze brief. Ik weet zeker dat veel alleengeboren tweelingen iets van zichzelf zullen herkennen in haar woorden.

De grootste verandering begint vaak al veel eerder

Tijdens een retreat denken mensen vaak dat de grootste verandering ontstaat door een bijzondere sessie, een oefening die we samen doen of een nieuw inzicht. Mijn ervaring is ondertussen anders. De grootste verandering begint vaak veel eerder. Op het moment dat iemand voelt:

“Hier hoef ik niet meer te vechten.”

Niet meer vechten tegen jezelf. Niet meer vechten tegen gevoelens die je al zo lang probeert weg te stoppen en niet meer voortdurend alert zijn of je wel veilig bent. Juist op dat moment ontstaat er iets wat je niet kunt afdwingen of plannen. Veiligheid. En misschien is veiligheid wel de meest onderschatte voorwaarde voor echte heling.
Veiligheid is voor mij het gevoel dat je even niets hoeft. Dat je gedragen wordt, tot rust mag komen en niet langer hoeft te vechten. Dat je je gezien voelt, zonder jezelf te hoeven bewijzen en zonder dat je je anders voor hoeft te doen. Pas vanuit die bedding ontstaat ruimte voor echte verandering.

Dat is precies wat ik teruglas in haar brief.
De cursief geschreven fragmenten zijn afkomstig uit een persoonlijke brief die ik met toestemming van de schrijfster mag delen.

Waarom veiligheid belangrijker is dan de juiste methode

“Wat heb ik in het begin tegen je aangeduwd. En toen weer getwijfeld en vervolgens weer geduwd. De spiegel die jij mij voorhield vond ik doodeng. Het enige wat ik voelde was: rennen! Ik ben je enorm dankbaar dat je bent gebleven. En dat je mij uiteindelijk een appje hebt gestuurd: ‘Ik denk nog steeds dat het heel goed voor jou zou zijn om hier te komen. Dan kun je niet wegvluchten.’ Niet voor niets heb je heel even overwogen om mijn autosleutel weg te halen toen ik eenmaal op Les Isles was. Je voelde dat haarfijn aan, want ik was heel bewust met de auto gekomen, zodat ik weg kon gaan. Vluchten is wat ik altijd deed.”

Toen ik dit teruglas, moest ik glimlachen. Niet om het stukje over de autosleutel, hoewel we daar tijdens de retreat ook samen om konden lachen, maar omdat het zo herkenbaar is. Veel alleengeboren tweelingen verlangen er diep van binnen naar om eindelijk rust te vinden. Om zich gezien te voelen en om los te komen van patronen waar ze vaak al een leven lang tegenaan lopen. En toch zie ik ook iets anders.
Juist op het moment dat iemand dichter bij zichzelf dreigt te komen, neemt de onrust vaak toe en ontstaat er twijfel.

“Moet ik dit wel doen? Misschien is dit toch niets voor mij. Ik kan altijd nog naar huis.”

Van buitenaf lijkt het dan soms alsof iemand niet echt wil veranderen. Mijn ervaring is echter anders. Ik geloof niet dat mensen bang zijn voor verandering. Ik geloof dat ze bang zijn voor verbinding. Want echte verbinding betekent ook dat je geraakt kunt worden. Dat muren mogen zakken en dat gevoelens die jarenlang veilig opgeborgen zaten, langzaam zichtbaar worden.

Voor veel alleengeboren tweelingen is vluchten daarom geen keuze. Het is een overlevingsstrategie. Een strategie die ooit nodig was maar die je vandaag kan tegenhouden om werkelijk te ervaren hoe het is als je niet meer alleen hoeft te vechten. En juist daarom geloof ik dat je gedragen voelen altijd vóór verandering komt. Niet omdat veiligheid een vorm is van ‘er mogen zijn’ en het doel op zich is maar omdat het de bodem is waarop verandering kan ontstaan.

Voor het eerst voelde ik dat er niets mis met mij was

“Het betekent echt de wereld voor mij dat er eindelijk iemand is die dit gevoel niet alleen begrijpt, maar ook zelf heeft ervaren. Misschien is dit wel het meest waardevolle van mijn reis. Voor het eerst voelde ik dat er niets mis met mij is. Ik ben niet gek. Ik ben niet raar. Ik ben niet anders. Ik heb iets meegemaakt wat sporen heeft achtergelaten. En deze gevoelens van ‘laat mij niet alleen’ en ‘versmelt met mij’, deze angst, deze strijd, zijn niet wie ik ben.”

Ik las deze alinea meerdere keren en dat kwam niet omdat ik haar gevoelens niet kende. Integendeel, die hoor ik vaker. Wat me raakte, was de zin: “Voor het eerst voelde ik dat er niets mis met mij is.”

Ik denk namelijk dat dit één van de grootste misverstanden is waar veel alleengeboren tweelingen hun leven lang mee rondlopen. Ze denken dat ze te gevoelig zijn. Te afhankelijk. Te intens. Te veel of juist niet genoeg.
Ze begrijpen niet waarom ze zo reageren op afscheid, waarom verbinding soms zo overweldigend voelt of waarom ze voortdurend het gevoel hebben dat er iets ontbreekt.

En als je daar geen verklaring voor hebt, trek je vaak maar één conclusie: Er zal wel iets mis zijn met mij.

Terwijl mijn ervaring juist het tegenovergestelde is. Er is niets mis met jou. Je hebt iets meegemaakt op een moment waarop er nog geen woorden waren. Een ervaring die diepe sporen heeft achtergelaten in je zenuwstelsel en in de manier waarop je de wereld ervaart. Dat maakt je niet kapot en dat maakt je ook niet vreemd. Het maakt vooral dat je ooit strategieën hebt ontwikkeld om te kunnen overleven. En juist daarom is herkenning zo ongelooflijk helend, niet omdat herkenning alles oplost maar omdat de strijd tegen jezelf langzaam mag stoppen.

Waarna je eindelijk kunt voelen: “Ik ben niet gek.” “Ik ben niet alleen.” “Er is niets mis met mij.”
En misschien is dat wel één van de mooiste cadeaus die iemand zichzelf kan geven.

Waarom een retreat meer is dan een week coaching

“Voor iemand als ik, die nooit echt met andere mensen praat en al helemaal geen trauma deelt, voelde het alsof we alle sessies samen deden. Jij stond naast mij en hielp mij op de vele momenten dat ik in de freeze stond. In die fijne huiskamer voelde ik mij voor even niet zo alleen. Hoe fijn!”

Toen ik dit las, realiseerde ik me opnieuw dat de grootste bewegingen vaak niet ontstaan tijdens een sessie. Natuurlijk werken we intensief samen. We voeren gesprekken, doen oefeningen en kijken naar de diepere lagen onder het gedrag maar de echte verandering beperkt zich niet tot die momenten. Juist de uren daartussen zijn minstens zo belangrijk.

Samen ontbijten, een kop thee in de tuin. Een wandeling maken over of rondom ons terrein. Even stil zijn. Een gesprek aan de rand van het zwembad of juist helemaal niets hoeven zeggen. Dat zijn misschien de momenten die van buitenaf heel gewoon lijken. Maar voor een zenuwstelsel dat jarenlang op scherp heeft gestaan, zijn juist dát de momenten waarop iets nieuws mag worden ervaren.

Dat je niet altijd hoeft te presteren en dat je niets hoeft uit te leggen. Dat je ook niet continu alert hoeft te zijn maar gewoon mag zijn. En misschien is dat wel de grootste kracht van een retreat. Niet dat je een week bezig bent met jezelf maar dat je een week lang mag ervaren hoe het voelt als je zenuwstelsel langzaam tot rust komt. Want pas wanneer je je gezien voelt en je lichaam begint te voelen dat het niet meer hoeft te vechten, ontstaat er ruimte voor iets wat daarvoor onmogelijk leek.

Rust.
En vanuit die rust ontstaat langzaam weer vertrouwen. Vertrouwen in jezelf, vertrouwen in de ander en uiteindelijk ook vertrouwen in het leven.

Heling begint wanneer je zenuwstelsel zich veilig voelt

“Het donker is meegevoerd met het water in de rivier. Ik had nooit kunnen bedenken dat de rivier zoiets krachtigs voor mij zou kunnen doen. De Havening-sessie was het meest intense van de hele reis. Ik voel diepe ontroering over hoe liefdevol je mijn brein hebt begeleid. Het heeft mij het vertrouwen gegeven dat ik de volgende keer een stapje dieper kan gaan.”

Mensen vragen mij regelmatig welke methodes ik gebruik. Mijn antwoord stelt soms teleur want eerlijk gezegd geloof ik niet dat één methode het verschil maakt. Een techniek is een hulpmiddel, niet meer en niet minder. De echte vraag voor mij is niet welke methode je gebruikt. De echte vraag is:

Voelt iemand voldoende bedding om zich ervoor open te stellen?

Want pas dan kan een oefening binnenkomen. Pas dan kan een ervaring werkelijk iets in beweging zetten. Niet omdat de techniek zo bijzonder is maar omdat het lichaam eindelijk tot rust kan komen en juist dan ontstaat er ruimte voor iets nieuws. Niet alleen een inzicht van dat moment maar een ervaring die je meeneemt, lang nadat de retreat voorbij is.

Je hebt mij niet gered. Je hield alleen het licht vast.

“Jij hebt mij niet gered. Dat weet ik. Dat wilde je ook niet. Je hebt naast mij gelopen. Je hebt het licht vastgehouden toen ik het zelf niet meer kon zien. Dat is misschien nog wel veel waardevoller.” ….“Er is iets in mij verschoven. Ik durf weer voorzichtig te geloven dat ook voor mij een leven mogelijk is waarin niet het overleven, maar het leven centraal staat. Dat had ik een paar weken geleden niet durven zeggen.”

Toen ik deze laatste woorden las, voelde ik opnieuw waarom ik dit werk doe. Niet om mensen te redden, dat kan ik namelijk niet en eerlijk gezegd wil ik dat ook niet. Ik geloof er diep van binnen in dat ieder mens de kracht in zich draagt om zijn of haar eigen weg te vinden. Soms is die kracht alleen bedolven geraakt onder jaren van overleven, aanpassen, doorgaan en proberen alles alleen te dragen.
Wat ik wél kan doen, is een stukje met iemand meelopen. Een veilige bedding bieden. Ruimte creëren waarin niets hoeft en alles er mag zijn. Net zolang totdat iemand voorzichtig weer durft te voelen:

“Misschien is er ook voor mij een leven waarin niet het overleven, maar het leven centraal staat.”

Deze brief liet mij opnieuw iets beseffen

De afgelopen tijd heb ik veel geschreven over mijn GRL-methode: Van Gemis naar Rust naar Leven. Deze brief liet mij opnieuw beseffen dat er tussen gemis en rust nog iets heel wezenlijks ligt. Namelijk, Veiligheid. Want pas wanneer je zenuwstelsel ervaart dat het niet langer hoeft te vechten, ontstaat er ruimte. Ruimte om los te laten, om jezelf opnieuw te ontmoeten, rust toe te laten en vanuit die rust ontstaat langzaam weer vertrouwen. Niet alleen in jezelf. Maar ook in het leven.

Haar brief raakte me. En dat komt niet omdat ze lovend schreef over mij maar omdat hij zo prachtig laat zien wat er kan gebeuren wanneer iemand zich eindelijk veilig genoeg voelt om zichzelf te laten zien.

Misschien is dat wel de mooiste beweging die er bestaat.
Niet van angst naar moed.
Niet van verdriet naar geluk.
Maar van gemis… met een bedding van veiligheid…..naar rust… naar leven.

Aranka

Ps. Had je bij het lezen een gevoel van ‘dat wil ik ook’? Kijk op deze pagina voor het aanbod voor individuele retreats. Liever in een groep? Zowel in september als in november hebben we een kleinschalige retreat voor alleengeboren tweelingen. Data voor 2027 verschijnen binnenkort.